हिन्दी भाषा परित्याग - Sajha Mobile
SAJHA MOBILE
हिन्दी भाषा परित्याग
Posts 4 · Viewed 3776 · Go to Last Post
तिका:
· Snapshot
Like · Likedby · 0
नमस्कार मित्रहरु,

साझामा बिगत केहि समय हिन्दीभाषामा अभिब्यक्ति दिंने गरेको थिए । धेरै खसभाषि मित्रहरु (बिशेषत: बाहुन-क्षेत्री मित्रहरु)ले रगत तताउनु भयो, भारतीय एजेन्ट भनेर अण्टसण्ट गाली दिनुभयो, तर थोरैले मात्र सम्झनु भयो कि मैले किन हिन्दी प्रयोग गरेँ भनेर । 

नेपालमा भारतीय दवदवा चर्कँदै गएको विरोध र आक्रोशको एक अभिव्यक्ति थियो त्यो । म एक नेपाली हुँ, हिन्दी मेरो लागि टाढाको भाषा हो, म जान्दिन त्यो । तर नेपालका बाहुन शासक जातिहरु खररर जान्दछन, त्यतिमात्र हैन दाउपेचको राजनीति गर्दागर्दै हेर्दाहेर्दै यी नेताहरुले मदिसेलाइ टाउकोमा चढाए, त्यसमाथि उपराष्ट्रपतिले हिन्दिमा कन्निकुथ्थि शपथ लिंदा त्यहि मञ्चमा साक्षि बसेका बाहुन अबाहुन नेताहरु मुसुमुसु हाँसेर बसे । हुनेमात्र भए पचाक्क कञ्चटमा बजाइदिउँ जस्तो रीस उठ्यो । सबैजना भारतकै दलाली गर्छन भने भुत्रैसिति, भनेर हिन्दीमा लेखेर बिरोध प्रदर्शन गरीयो ।

अब सर्वोच्चले उक्त शपथ अवैध भनी निर्णय दियो, मलाइ चित्त बुझेको छ, तर म अझै रणभुल्ल नै छु । यो निर्णय साच्चिकै ठीक हो कि होइन ।

सर्वोच्चको यो निर्णय र यसअगाडि नेपाल भाषा र मैथिल भाषा प्रयोग गर्न निषेध गरेको कुख्यात जेठ १८ फैसला बीच तात्विक भिन्नता के छ ? यदि, ती दुबै फैसला उहि कानून उहि ब्याख्या उहि धारा उपधारा नजीरमा आधारीत भएर गरीएको भए यो फैसला फेरी पनि खस भाषाको एकाधिकार सुनिश्चित गर्ने षडयन्त्रको कडी मात्रै हुनेछ । त्यस्तो अवस्थामा हिन्दी बिरोधि फैसला सुनेर दङ्ग पर्नु हामी गैर खसहरुको निमित्त आत्मघात गर्नु हुने छ । 

मथिंगलमा खेलेका अन्य प्रश्नहरु :
१ - शपथ लिन खस भाषा अनिवार्य नै हो त ? 
२ - फेरी मातृभाषामा शपथ लिन्छु भन्य भने, मानिलिउँ उपराष्ट्रपतिले मैथिलीमा लिन्छु भन्यो भने ठीक छ ? 
३ - मातृभाषा होइन, खस भाषा पनि होइन, तर नेपालकै अन्य कुनै भाषा, जस्तो राइ भाषा, गुरुङ भाषा, चेपाङ भाषा वा तराइका अन्यभाषा, जस्तो कि भोजपुरी, अवधि वा थारु भाषामा शपथ लिन्छु भन्यो भने अदालतले त्यसलाइ पनि बदर गर्ला कि नगर्ला, अथवा अदालतले यो फैसला गर्दा टेकेको धारा उपधाराले सदर वा बदर के गर्ला ?
४ - अंग्रेजी (अमेरीकामा जस्तै) वा सबैलाइ मान्य हुने एकभाषालाइमात्र शपथ लिन प्रयोग गर्नु पर्ने बाध्यात्मक ब्यबस्था गर्न संभव होला ?

मित्रहरुको बिचार सुनौ न ।

kanchu!
· Snapshot
Like · Liked by · 0
Kher, yestai khale uttar ta mainle paila ko VP Jha samhandhi thread ma deko chu. Timi katai tyestai newar hau ki jasto lagyo.

Khas bhasa ( khaseko bhasa ho bhanera khasalna khojeko ho bhane nepal ma 64% le bolne tyei khas bhasa ho jun lai nepali bhasa bhanincha).  aba aniwarya kina garnu paryo, 101 jati chan nepal ma, tara k sabai ko matri bhasa ni Nepali bahaek arko cha ta? Biratnagar, dhadhing, dharan ka newar le ta matribhasa NEPALI nai lekhchan, paila uniharulai newari sikaunu parla. Aba, Obama president hunda usko bauko Kenya ko bhasa " swahili" ma le ko bhaye ni hunthyo ni mora le. timro jasto buddhi rahena recha obama ko. nepal ma aba sapath jasle j j manlagcha tyei liye huncha. ani ma Nyadhis bhain ra arko nirdoshi manchele mainle nabujne "tamang " ma boldyo ra malai tyesle jhuto bolya jasto lagyo bhane ma ta tyeslai sanjay dinchau hai, tara dos chain mero hunna ni mainle j buje tyei gare. tyesai gari aba sbhamukh Nemwang le " Rai" bhasa ma ruling gare bhai halyo bujne le bhujchan nbujne le afno jasto mukh lagauchan. ani tamang sabhasad le tamang ma bole bhaihalyo ni, arule nabuje ni afule bujhi halchan k ko thyans thyans..ani pheri nepal ko sabai telivision program kina nepali ma hernu, aba 101 bhasa sabai ma "subtitle" rakhera matra dekhauna paune garne niyam banuanu parcha. ani screen bhari subtitle padne, inclusive democracy bhane ko yestai ta hunu parcha ni hoina? aja " tito satya " lai " khaise chwongu satya" bhanne ni kaso? kasto ramailo.

rahyo america ko kura, aba nepal ma sabai ENGLISH gardiun bhanyo bhane ta jhan babal, nepali ta naune lai ENGLISH, timilai tha cha gaun ko manche kati class ma gayera ABCD padchan? KTM khaldo ko tuchha manasikta bata baira niklana kati garo bhako? K BHASA JATI KO NAM MA JHAGADA GARERA NEPAL LAI Yogoslavia banayechi matra santi huncha ho?

Minority ko kura garne le MAJORITY lai samman garna chain nasakne? yesto kunai prajatantrik charitra ho ? dhikkar timro buddhi.

prasna ko sabai jawaf yesmai cha.. dhyan diyera socha.

ani btw, timile chain afno comment kina timro matri bhasa ma nalekhera KHAS BHASAMA LEKHEKO? KHAS BHASA SABAILE BUJCHAN BHANERA HO? HO BHANE TYEI KARAN LE SABAI LE NEPALI LAI MADYAM BHASA BANKO HO. TIMRO PRASNA KO UTTAR YETTI HO.

माङ्सा
· Snapshot
Like · Liked by · 0
यो भाषासम्बन्धि सम्वेदनशील विषयमा बहश गर्नु त्यति न्यायोचित त नहोला तैपनि माथिका दुबै साथीहरुको भनाईमा म आंशिक सहमत छु ।

विगतमा जेसुकै भएपनि वा ईतिहास जस्तोसुकै भएपनि यो सत्य हो कि यो भाषा अब खस् जातीमात्रको भाषा रहेन, आम नेपालीको सम्पर्क भाषा भईसकेको छ, केही अपवादबाहेक । त्यसैले यसलाई नेपाली भाषा भन्नुमा कुनै अत्युक्ति नहोला । तर यो पनि सत्य हो कि नेपालमा रहेका सबै जातीका अधिकांशत : आफ्नै मातृभाषा छन् र ती सबै नै राष्ट्रभाषा हुन् अनि स्थानिय निकाय तथा कार्यालयमा यसलाई सरकारी कामकाजको भाषाको रुपमा पनि प्रयोग गर्न पाइन्छ । नेपालको अन्तरिम संविधान, २०६३ मा नै यसको उल्लेख भएको छ ।

अब रह्यो कुरा उद्देश्यको । अल्पसंख्यक र बहुसंख्यकको कुरा गर्दा तिका:जीको "खस् भाषाको एकाधिकार सुनिश्चित गर्ने षडयन्त्र" को तर्कलाई बल नपुगोस् । अन्यथा गैर खस्‌हरुले आफ्नो मातृभाषा अपहेलित भएको महसुश गर्नेछैनन्‌ भन्ने के आधार छ र ?

यसमा धेरथोर त नेपालका राजनैतिक दलका नेताहरुको अदुरदर्शिता, अकर्मण्यता र नाटकबाजीले पनि भुमिका खेलेको छ नत्र सम्पुर्ण नेपालीलाई सम्बोधन हुने खालको भाषा प्रयोग नगरेर उपराष्ट्रपति जस्तो व्यक्तिले किन आफ्नै देशमा भाषिक विचलन ल्याउने कोसिश गरेका हुन् ?

आशा छ देश संघियतामा गएपछि यसको समाधान हुने नै छ ।

naivelyStupid
· Snapshot
Like · Liked by · 0
After going through the arguments in the court's ruling, I was more-or-less convinced with the decision. The basic argument is that the politicians must first include adequate provisions in the constitution or relevant laws for any possible deviation in the generally practiced procedure, before such deviations are actually practiced.

१ - शपथ लिन खस भाषा अनिवार्य नै हो त ? 

As per the ruling, the VP should do it in Nepali. For others, it may  not be the case. There are provisions for oaths in mother tongues.

२ - फेरी मातृभाषामा शपथ लिन्छु भन्य भने, मानिलिउँ उपराष्ट्रपतिले मैथिलीमा लिन्छु भन्यो भने ठीक छ ? 

The court said no such provision is there in the constitution. But politicians can change our constitution in no time if they want. So should not be an issue. Personally, I feel it would be good to see the P,VP, PM etc. taking the oath in the practical official language.  

३ - मातृभाषा होइन, खस भाषा पनि होइन, तर नेपालकै अन्य कुनै भाषा, जस्तो राइ भाषा, गुरुङ भाषा, चेपाङ भाषा वा तराइका अन्यभाषा, जस्तो कि भोजपुरी, अवधि वा थारु भाषामा शपथ लिन्छु भन्यो भने अदालतले त्यसलाइ पनि बदर गर्ला कि नगर्ला, अथवा अदालतले यो फैसला गर्दा टेकेको धारा उपधाराले सदर वा बदर के गर्ला ?

Without any further constitutional ammendments or political decisions, the court decision would likely be the same.

 
४ - अंग्रेजी (अमेरीकामा जस्तै) वा सबैलाइ मान्य हुने एकभाषालाइमात्र शपथ लिन प्रयोग गर्नु पर्ने बाध्यात्मक ब्यबस्था गर्न संभव होला ?

Do you think you now have to go that far to get a language acceptable to all Nepalese? Personally I would see no justification in throwing into dustbin a language that already is more-or-less a practical 'official language', only to revert to a foreign language that hardly 10% of the population can use at present.

The real problem is that our politicians and activists have not had any real debates on language issues. Every community understands the issue on their one way. This way, we're sure to move into a serious language conflict in the days to come. Though ethnic sentiments are valid, practicality and aspects of national unity are serious issues that should be considered when we talk about the polity at the national level. Learning from the past is fine but being too much obsessed with seemlingly impossible historical course corrections in a short time may yield nothing but more trouble.


 

Last edited: 06-Aug-09 10:46 AM
Please log in to reply to this post

You can also log in using your Facebook
View in Desktop
What people are reading
You might like these other discussions...
· Posts 1 · Viewed 57
· Posts 6 · Viewed 256
· Posts 3 · Viewed 526 · Likes 2
· Posts 1 · Viewed 101
· Posts 1 · Viewed 129
· Posts 1 · Viewed 133
· Posts 1 · Viewed 142
· Posts 1 · Viewed 136
· Posts 8 · Viewed 807
· Posts 7 · Viewed 817



Your Banner Here
Travel Partners
Travel House Nepal